تصور کن بیماری ویروسی که شایع‌ترین بیماری مقاربتیِ آزاردهنده در دنیاست ولی در عین حال قابل درمان و قابل پیشگیری هم هست. اسمش زگیل تناسلی (Genital Warts) است و عاملش ویروس HPV (پاپیلومای انسانی) است.

«میکروبِ اصلی» — ویروس HPV چیه؟

– HPV اسم یه خانواده‌ی بزرگ از ویروس‌هاست؛ بیش از ۱۰۰ نوع داره که بعضی‌هاشون بی‌آزارن و بعضی‌هاشون (مثل انواع ۶ و ۱۱) دقیقاً عامل همین زگیل‌های تناسلی هستن.
– خبر خوب اینه که نوعِ عاملِ زگیل تناسلی، همون نوعی نیست که باعث سرطان دهانه‌رحم می‌شه (اون‌ها انواع پرخطر مثل ۱۶ و ۱۸ هستن)، ولی چون ممکنه چند نوع باهم باشه، پیگیری با پزشک و تست منظم واجبه.

«شکل و ظاهر زگیل» — دقیقاً چه شکلیه؟

این همون جاییه که بیشترین سؤال رو دارید و «روایت تصویر» کمک می‌کنه بهتر بشناسیش:
– در ابتدا ممکنه به‌صورت برجستگی‌های کوچک، نرم و گوشتی‌رنگ ظاهر بشه که اندازه‌شون از خیلی کوچیک (سرِ سوزن) تا چند سانتی‌متر می‌تونه متغیر باشه.
– یه الگوی کلاسیکش شبیه گل کلم یا گل رز کوچیک است؛ یعنی چند تا برجستگی که به هم چسبیدن و سطحشون کم‌وپست و ناهمواره.
– می‌تونن کاملاً صاف و مسطح هم باشن که معمولاً کمتر دیده می‌شن.
– رنگشون اغلب گوشتی، صورتی یا شاید کمی تیره‌تر از پوست اطرافه (مخصوصاً روی پوست تیره ممکنه خاکستری به نظر برسن).
– غالباً بدون درد و بدون خارش هستن؛ همین «بی‌سروصدا بودن» باعث می‌شه دیر متوجهشون بشیم.

«نقشه‌ی مکان» — کجا ظاهر می‌شن؟

– در خانوم‌ها: روی فرج، لابیا (لب‌های کوچک و بزرگ)، دیواره‌ی واژن، ناحیه اطراف مقعد و گاهی دهانه‌ی رحم.
– در آقایون: روی نوک یا بدنه‌ی آلت تناسلی، کیسه بیضه و اطراف مقعد.
– گاهی هم روی ناحیه کشاله ران و ران‌ها دیده می‌شن.

در تصاویر زیر زگیل تناسلی و دهانی قابل مشاهده هستند.

«نقشه‌ی زمان» — از تماس تا ظهور

پس از تماس با فرد آلوده، علائم ممکنه بین ۲ هفته تا چند ماه (گاهی حتی بیشتر) ظاهر بشن.
– یعنی دیدی یه تماس داشتی و الان علامتی نیست؟ این دلیلِ قطعیِ نبودِ آلودگی نیست؛ فقط یعنی ویروس در حال «خواب» یا تکثیر آرام است. به همین خاطر پیگیری با پزشک مهمه نه حدس‌زدن.

«راه انتقال» — چطور منتقل می‌شه؟

– تماس پوست‌به‌پوست در رابطه جنسی (واژینال، مقعدی و حتی دهانی).
– حتی اگه فرد هیچ زگیل قابل مشاهده‌ای نداشته باشه هم ممکنه ناقل باشه و ویروس رو منتقل کنه.
– استفاده از کاندوم ریسک رو خیلی کم می‌کنه ولی چون ممکنه سطوح پوستیِ بیرون از کاندوم هم در تماس باشن، تأمین‌کننده‌ی صددرصد نیست.

«درمان»

یه خبر خیلی خوب: زگیل تناسلی درمان شدنی است. نه به این معنی که ویروسِ HPV رو از بدن پاک کنیم، بلکه یعنی:
ضایعات (زگیل‌ها) قابل حذف و درمان هستن.
نکته طلایی: خوددرمانی ممنوع! چون ضایعه ممکنه چیز دیگه‌ای باشه (مثل میخچه، خال، یا ضایعه‌ی دیگری) و درمان اشتباه می‌تونه صدمه بزنه.
سیستم ایمنی بدن هم خیلی مهمه؛ زندگی سالم، خواب کافی و کم‌کردن استرس کمک بزرگی است.

«پیشگیری» — چطور اصلاً نگیریمش؟

– واکسن HPV بهترین سپر محافظ است. این واکسن الان در ایران هم موجوده و معمولاً در ۲ تا ۳ نوبت تزریق می‌شه و هم برای خانوم‌ها، هم آقایون توصیه می‌شه.
– استفاده‌ی منظم از کاندوم.
– پاپ‌اسمیر و معاینه‌ی منظم برای خانوم‌ها، چون این‌جور تست‌ها تغییرات احتمالی رو زودتر لو می‌دن.
– روابط تک‌شریکی و پرهیز از رفتار پرخطر.

منابع معتبر

(https://www.cdc.gov/std/hpv/default.htm)
(https://www.nhs.uk/conditions/genital-warts/)
(https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/genital-warts/symptoms-causes/syc-20355234)
(https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/human-papillomavirus-and-cancer)